Mới vào nghề headhunter nhưng chưa có kinh nghiệm thực tế? Rất nhiều bạn bước chân vào nghề headhunter cũng từng loay hoay giữa quy trình tuyển dụng, cách tìm ứng viên hay cách làm việc với khách hàng. Bài viết này sẽ giúp bạn biết rõ mình nên bắt đầu từ đâu để đi đúng hướng ngay từ đầu ngày học nghề.
Table of Contents
Headhunter là gì? Giải mã công việc cho người mới bắt đầu
Khi bạn bắt đầu tìm hiểu về nghề tuyển dụng, thuật ngữ headhunter (săn đầu người) chắc chắn là điều gây tò mò nhất. Khác với quy trình tuyển dụng thông thường, headhunter đóng vai trò là nhà tư vấn nhân sự bên thứ ba, hoạt động độc lập hoặc thuộc các công ty dịch vụ, được các doanh nghiệp thuê để tìm kiếm những ứng viên chất lượng cao, có kinh nghiệm chuyên môn sâu hoặc các vị trí cấp trung/cấp cao khó tìm.
Khác biệt giữa headhunter và recruiter
Hiểu rõ sự khác nhau giữa hai vai trò này là nền tảng quan trọng đối với người mới vào nghề. Khi nắm được đặc thù công việc, cách vận hành và mục tiêu của từng vị trí, bạn sẽ dễ hình dung môi trường phù hợp với mình cũng như định hướng được kỹ năng cần phát triển ngay từ đầu.
Headhunter phải có tư duy của người bán hàng và nhà tư vấn, trong khi recruiter tập trung vào tư duy quản lý quy trình và xây dựng thương hiệu nhà tuyển dụng.
Công việc thực tế của headhunter chưa có kinh nghiệm là gì?
Nếu mới bước chân vào ngành, bạn sẽ thường bắt đầu ở các vị trí như Chuyên viên phân tích, Thực tập sinh headhunter hoặc cộng tác viên tư vấn. Vai trò của bạn sẽ tập trung vào việc hỗ trợ chuyên viên tư vấn cấp cao và làm quen với những bước cơ bản nhưng quan trọng nhất của quy trình. Các nhiệm vụ cốt lõi của headhunter chưa có kinh nghiệm:
Nghiên cứu thị trường và lập bản đồ ứng viên:
- Xác định những công ty nào đang hoạt động trong lĩnh vực yêu cầu của khách hàng (Ví dụ: Công ty Fintech, Công ty FMCG).
- Xây dựng danh sách các vị trí và cơ cấu tổ chức tiềm năng trong những công ty đó.
Săn lùng ứng viên
- Đây là nhiệm vụ chính và mất nhiều thời gian nhất. Bạn sẽ sử dụng các nền tảng như LinkedIN recruiter, các cơ sở dữ liệu chuyên biệt hoặc các trang mạng xã hội để tìm kiếm những ứng viên có hồ sơ phù hợp.
- Mục tiêu: tạo ra danh sách các ứng viên tiềm năng.
Tiếp cận và khởi tạo mối quan hệ
- Học cách viết các thư/tin nhắn chuyên nghiệp để tiếp cận các nhân tài đang có việc làm ổn định (Ứng viên thụ động).
- Bạn sẽ là người đầu tiên gọi điện để giới thiệu về cơ hội và xác định sự quan tâm ban đầu của ứng viên.
Cập nhật hệ thống
- Thường xuyên cập nhật và quản lý hệ thống của hàng trăm ứng viên vào hệ thống ATS/CRM. Đây là nền tảng cho sự thành công dài hạn của bạn.
- Mới vào nghề headhunter chưa có kinh nghiệm sẽ là người nắm giữ chìa khóa dữ liệu và tìm kiếm ứng viên. Bạn là người tạo ra nguyên liệu đầu vào để các chuyên viên cấp cao có thể tiếp tục các bước tiếp theo như phỏng vấn chuyên sâu, đàm phán hợp đồng,…
Các kỹ năng cốt lõi cần trang bị cho headhunter tay ngang
Để chuyển đổi thành công sang vai trò headhunter, đặc biệt khi chưa có kinh nghiệm, bạn cần trang bị một bộ kỹ năng tổng hợp bao gồm kiến thức chuyên môn và các kỹ năng mềm mang tính chiến lược. Ba nhóm kỹ năng cốt lõi sau đây sẽ là nền tảng giúp bạn tìm kiếm, thu hút và tư vấn hiệu quả.
Kỹ năng săn lùng và đánh giá hồ sơ ứng viên
Đây là kỹ năng chuyên môn quan trọng nhất quyết định khả năng tìm kiếm ứng viên của bạn. Khả năng tìm đúng người và đọc vị hồ sơ chính xác sẽ quyết định tốc độ cũng như chất lượng công việc của bạn. Khi làm tốt phần này, mọi bước tiếp theo từ tư vấn đến thuyết phục ứng viên đều trở nên dễ dàng và hiệu quả hơn.
Sử dụng công cụ săn lùng
- Thành thạo Boolean Search: Bạn cần biết cách sử dụng các từ khóa logic như AND, OR, NOT, dấu ngoặc kép để tinh chỉnh kết quả tìm kiếm trên các nền tảng như Google, LinkedIn. Kỹ thuật này giúp bạn xác định chính xác các hồ sơ ứng viên ẩn và tiết kiệm thời gian lọc thông tin. Ví dụ: Tìm kiếm ứng viên Java Developer ở Hồ Chí Minh: (Java OR J2EE) AND Developer AND (“TP HCM” OR “Ho Chi Minh”) NOT Junior.
- Khai thác LinkedIn Recruiter và các mạng lưới chuyên biệt: Học cách tối ưu hóa bộ lọc, lưu trữ dự án và theo dõi hoạt động của các ứng viên tiềm năng trên LinkedIn.
Kỹ năng đánh giá hồ sơ nhanh chóng
Bạn không chỉ đọc hồ sơ, bạn phải giải mã nội dung bên trong. Điều này đòi hỏi khả năng nhận diện nhanh các từ khóa quan trọng, kinh nghiệm nổi bật và những thành tựu phù hợp với yêu cầu của vị trí mà khách hàng đang tìm kiếm.
Bên cạnh đó, bạn cần biết cách phân tích sự khác biệt giữa các cấp độ ứng viên. Việc phân biệt một Senior và Manager chỉ thông qua JD và CV là kỹ năng then chốt, giúp bạn tránh tiếp cận sai đối tượng và tiết kiệm thời gian cho toàn bộ quy trình tuyển dụng.
Kỹ năng giao tiếp thuyết phục và xây dựng mối quan hệ
Trong nghề headhunter, bạn không chỉ kết nối người với việc, bạn còn đóng vai trò như một chuyên gia tư vấn. Mỗi cuộc trò chuyện đều là cơ hội để giới thiệu việc làm phù hợp cho ứng viên và thể hiện giá trị dịch vụ với khách hàng. Vì vậy, kỹ năng giao tiếp thuyết phục và xây dựng quan hệ bền vững chính là nền tảng giúp bạn tạo được niềm tin ở cả hai phía.
Giao tiếp thuyết phục
- Nghệ thuật Cold Calling/Cold Emailing: Bạn cần phải viết Email/InMail thu hút, ngắn gọn và đủ hấp dẫn để một ứng viên chưa có nhu cầu chuyển việc cũng sẽ trả lời bạn.
- Kỹ năng lắng nghe chủ động: Đừng chỉ nói, bạn hãy lắng nghe thật kỹ những “điểm đau”, động lực thay đổi và mong muốn sự nghiệp của ứng viên. Điều này giúp bạn đưa ra lời chào mời phù hợp nhất.
Xây dựng mối quan hệ
- Duy trì mạng lưới ứng viên: Headhunter thành công không chỉ tìm kiếm cho vị trí hiện tại. Họ còn xây dựng mối quan hệ lâu dài với ứng viên tiềm năng. Ngay cả khi ứng viên từ chối, việc giữ liên lạc sẽ giúp bạn có nguồn lực cho các vị trí tương lai.
- Tính chuyên nghiệp và bảo mật: Luôn đảm bảo tính bảo mật thông tin để xây dựng lòng tin, tạo tiền để cho việc giới thiệu và hợp tác lâu dài.
Tư duy nghiên cứu thị trường và am hiểu ngành nghề
Đây là một kỹ năng giúp bạn nâng tầm từ “người tìm kiếm nhân tài” thành một “nhà tư vấn chiến lược”, điều mà recruiter nội bộ thường ít có cơ hội phát triển.
Nghiên cứu thị trường sâu rộng
- Am hiểu mức lương: Bạn phải biết mức lương tiêu chuẩn, mức lương cạnh tranh và các yếu tố ảnh hưởng đến thu nhập cho từng vị trí trong ngành. Khả năng tư vấn về lương là yếu tố quyết định sự tin tưởng của cả ứng viên và khách hàng.
- Phân tích xu hướng ngành: Ví dụ, nếu chuyên mảng IT, bạn cần nắm được công nghệ nào đang lên ngôi (AI, Blockchain), công ty nào vừa gọi vốn, công ty nào đang mở rộng quy mô.
Am hiểu vị trí tuyển dụng
- Headhunter không cần phải là chuyên gia lập trình để tuyển lập trình viên, nhưng bạn cần hiểu rõ chức năng của từng công cụ, ý nghĩa của từng thuật ngữ chuyên môn.
- Khi nói chuyện với khách hàng, bạn cần đóng vai trò là cầu nối giúp họ xác định rõ hơn về mô tả công việc (JD) thực sự cần thiết, thay vì chỉ làm theo yêu cầu của họ một cách máy móc. Điều này thể hiện tư duy tư vấn chiến lược của bạn.
Lộ trình bắt đầu và phát triển sự nghiệp headhunter cho người mới
Mới vào nghề headhunter khi chưa có kinh nghiệm đòi hỏi bạn phải có định hướng rõ ràng. Thay vì ôm đồm quá nhiều thứ cùng lúc, bạn nên tập trung vào việc xây dựng lợi thế cạnh tranh và tìm kiếm môi trường phù hợp để phát triển trong các cơ hội việc làm headhunter. Điều này sẽ giúp bạn bắt nhịp nghề nhanh hơn và tạo nền tảng vững chắc cho giai đoạn tiếp theo.
>> Tìm hiểu thêm: Nghề headhunter: Lộ trình sự nghiệp, Kỹ năng và Mức lương
Chọn ngành/lĩnh vực ngách để khởi đầu
Chiến lược thông minh nhất cho headhunter là chuyên môn hóa. Thị trường tuyển dụng rất rộng lớn, cố gắng làm headhunter cho mọi ngành nghề sẽ khiến bạn trở nên mờ nhạt. Việc chọn một ngách cụ thể mang lại lợi thế lớn:
- Tạo sự am hiểu sâu: Khi tập trung vào một ngành cụ thể, bạn sẽ nhanh chóng hiểu rõ cấu trúc công ty, các vị trí chủ chốt, ngôn ngữ chuyên môn và xu hướng lương bổng. Điều này giúp bạn tạo dựng uy tín nhanh hơn với cả ứng viên và khách hàng.
- Xây dựng mạng lưới chất lượng: Mạng lưới của bạn sẽ trở nên tập trung và giá trị hơn. Ví dụ: Khi bạn đã thành công tuyển dụng 5-10 người cho vị trí IT, ứng viên và khách hàng sẽ tự động giới thiệu bạn là “Headhunter chuyên mảng IT” thay vì chỉ là headhunter chung chung.
Cách lựa chọn ngách xét trên 3 phương diện chính:
- Sở thích cá nhân: bạn có sẵn đam mê hoặc kiến thức về nền tảng ngành nghề nào? Ví dụ: Bạn yêu thích và có kiến thức nền tảng về Marketing, hãy bắt đầu với ngách Sales & Marketing.
- Tính khả thi: Lĩnh vực nào đang có nhu cầu tuyển dụng cao và liên tục tại thị trường Việt Nam (Ví dụ: Công nghệ, E-commerce, Chuỗi cung ứng,…)?
- Mức độ cạnh tranh: Tránh tìm hiểu những ngách quá bão hòa mà tìm 1 ngách nhỏ hơn trong lĩnh vực lớn. (Ví dụ: Thay vì chọn IT, hãy chọn 1 ngách hẹp hơn là Embedded Systems Engineer hoặc Cloud Security).
Tìm kiếm và học hỏi tại công ty headhunter nào?
Môi trường làm việc ban đầu cực kỳ quan trọng vì nó quyết định chất lượng đào tạo và kinh nghiệm bạn nhận được.
Nếu bạn muốn có một nền tảng vững chắc và kỷ luật, hãy tìm kiếm các chương trình Trainee/Associate tại các công ty lớn có quy trình đào tạo rõ ràng. Sau khi đã có kinh nghiệm cơ bản, bạn có thể cân nhắc chuyển sang công ty nhỏ hơn để mở rộng vai trò.
Các khóa học và tài liệu cần thiết để tự học tại nhà
Trước khi chính thức bắt đầu, bạn có thể tự trang bị kiến thức để thể hiện sự nghiêm túc và sẵn sàng:
Tài liệu về kỹ năng Sourcing:
- Nắm vững các cú pháp Boolean Search và thực hành tìm kiếm trên LinkedIn/Google.
- Học cách sử dụng các tiện ích mở rộng (Extensions) trên trình duyệt để trích xuất thông tin công khai của ứng viên.
Kiến thức về kinh doanh & quản trị nhân sự:
- Đọc các sách về Quản trị nhân sự (HRM) và Bán hàng (Sales) để hiểu rõ góc độ khách hàng và quy trình vận hành của một công ty.
- Tìm hiểu về luật lao động cơ bản và các quy định về việc làm.
Các khóa học Online:
- Tham gia các khóa học online miễn phí hoặc trả phí về Talent Acquisition hoặc Strategic Sourcing trên các nền tảng như Coursera, Udemy hoặc LinkedIn learning.
- Đặc biệt, tìm kiếm các khóa học tập trung vào phỏng vấn hành vi và kỹ năng đánh giá năng lực để nâng cao khả năng nắm bắt ứng viên một cách chính xác, khách quan hơn.
Thách thức thường gặp và lời khuyên xương máu từ người đi trước
Nghề headhunter mang lại thu nhập hấp dẫn và cơ hội phát triển nhanh chóng, nhưng nó cũng là một trong những công việc có áp lực cao và tỷ lệ bỏ cuộc lớn. Hiểu rõ và chuẩn bị tâm lý cho các thách thức sau đây sẽ giúp bạn gắn bó lâu dài và thành công.
Áp lực KPI và cách quản lý tâm lý khi bị ứng viên từ chối
Hiểu theo một cách đơn giản, làm headhunter là nghề sales (bán hàng) với sản phẩm là cơ hội nghề nghiệp và dịch vụ tuyển dụng. Do đó, KPI là áp lực thường trực đối với mỗi headhunter.
KPI của headhunter thường được đo lường qua 3 yếu tố:
- Số lượng đầu vào: Số lượng cuộc gọi/EMail gửi đi, số lượng ứng viên được sourcing thành công.
- Chất lượng đầu ra: Tỷ lệ chuyển đổi từ ứng viên tiềm năng sang ứng viên được phỏng vấn thành công, số lượng ứng viên nhận được thư mời làm việc.
- Doanh thu: Tổng số tiền hoa hồng bạn mang lại cho công ty.
Bài học rút ra từ thực tế
Những chia sẻ này sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về cách làm nghề hiệu quả, đặc biệt khi bạn đang trong thời gian làm quen với quy trình và KPI.
- Tập trung vào Activity KPI: Khi mới vào nghề, bạn chưa thể kiểm soát được việc ứng viên có nhận lời hay không. Hãy tập trung tối đa vào những gì bạn có thể kiểm soát: số lượng hành động. Đảm bảo bạn thực hiện đủ số lượng cuộc gọi, tìm kiếm đủ số lượng hồ sơ mỗi ngày. Chất lượng sẽ đến từ số lượng.
- Chia nhỏ mục tiêu: Đừng nhìn vào mục tiêu doanh thu cuối tháng. Bạn hãy chia thành mục tiêu hàng tuần: cần bao nhiêu cuộc phỏng vấn, cần giới thiệu bao nhiêu ứng viên cho doanh nghiệp.
Xây dựng thương hiệu cá nhân và mạng lưới
Trong nghề headhunter, thương hiệu cá nhân và mạng lưới là tài sản vô giá, quyết định khả năng bạn thu hút được khách hàng và ứng viên chất lượng cao mà không cần phải săn lùng quá nhiều.
Biến LinkedIn thành trang chủ của bạn
- Tối ưu hóa hồ sơ: Thiết lập hồ sơ LinkedIn như một chuyên gia tuyển dụng trong ngách cụ thể mà bạn chọn. (Ví dụ: Headhunter chuyên mảng SaaS tại Việt Nam).
- Chia sẻ nội dung giá trị: Đừng chỉ đăng bài tuyển dụng. Bạn có thể chia sẻ thông tin chuyên sâu về mức lương, xu hướng ngành hoặc các kỹ năng đang hot trong ngách của bạn. Điều này định vị bạn là một chuyên gia tư vấn chứ không chỉ là người tuyển dụng.
Chăm sóc mạng lưới
- Nguyên tắc cho đi trước khi nhận lại: Hãy luôn cố gắng giúp đỡ người khác trước khi yêu cầu họ giúp đỡ. Gửi lời chúc mừng sinh nhật, chúc mừng thăng chức hoặc chia sẻ một bài viết hữu ích cho họ.
- Phân loại và duy trì quan hệ: Chia mạng lưới của bạn thành các nhóm (Ví dụ: Super Hot Candidates, Industry Influencers, Potential Client). Thiết lập lịch trình để giữ liên lạc đình kỳ với các nhóm quan trọng.
Tham gia cộng đồng và sự kiện
- Tham gia các sự kiện, hội thảo chuyên môn trong ngành nghề bạn đang theo đuổi. (Ví dụ: Hội nghị Fintech, Meetup cho lập trình viên). Đây là nơi tốt nhất để gặp gỡ các ứng viên thụ động và xây dựng mối quan hệ ngoài môi trường làm việc chính thức.
Việc xây dựng thương hiệu cá nhân và mạng lưới đòi hỏi sự kiên trì và thời gian, nhưng đây là yếu tố then chốt giúp bạn duy trì công việc ổn định và đạt mức thu nhập cao khi chuyển sang các vị trí quản lý.
Nếu bạn đang tìm một dịch vụ headhunter chuyên nghiệp, hãy tham khảo các gói dịch vụ của chúng tôi.
Kết luận
Đối với những ai mới vào nghề headhunter, hành trình phía trước có thể nhiều thử thách nhưng cũng đầy cơ hội để trưởng thành.Khi nắm vững nền tảng, xây dựng kỹ năng đúng cách và kiên trì từng ngày, bạn sẽ sớm tìm được nhịp làm việc phù hợp và tạo ra những kết quả đáng tự hào.
CNK Consulting Vietnam
Hotline: +84 961 393 798
Email: info@cnk-consulting.com.vn
Địa chỉ: Số 9 Lô 07 Khu đô thị mới Bắc Đại Kim mở rộng, Định Công, Hà Nội
